Steam چگونه کار می‌کند؟ از خرید بازی تا اجرای آن روی کامپیوتر
اگر اهل بازی‌های کامپیوتری باشید، احتمالاً نام Steam را بارها شنیده‌اید. Steam فقط یک فروشگاه اینترنتی برای خرید بازی نیست؛ بلکه یک پلتفرم کامل برای خرید، دانلود، نصب، به‌روزرسانی، اجرای بازی و استفاده از امکانات مختلف مرتبط با بازی‌های کامپیوتری است.
اما وقتی روی گزینه خرید یک بازی کلیک می‌کنیم، دقیقاً چه اتفاقی می‌افتد؟
بازی چگونه وارد کامپیوتر ما می‌شود؟ Steam از کجا می‌فهمد که ما بازی را خریده‌ایم؟ چرا بعد از نصب، بازی از داخل Steam اجرا می‌شود؟ همچنین اگر کامپیوترمان را عوض کنیم، آیا اطلاعات بازی از بین می‌رود؟
برای پاسخ به این سؤال‌ها باید Steam را به‌عنوان مجموعه‌ای از چند بخش مختلف در نظر بگیریم.
Steam در واقع چیست؟
Steam پلتفرمی متعلق به شرکت Valve است که برای توزیع و اجرای بازی‌های کامپیوتری و ارائه خدمات مرتبط با آن‌ها استفاده می‌شود.
کاربر با نصب Steam Client روی کامپیوتر، به حساب کاربری خود وارد می‌شود و می‌تواند بازی‌های موجود در کتابخانه‌اش را مدیریت کند.
Steam علاوه بر فروش بازی، امکاناتی مانند به‌روزرسانی خودکار، Steam Cloud، دستاوردها، امکانات اجتماعی، Workshop و قابلیت‌های مختلفی را در اختیار بازی‌ها قرار می‌دهد. Steam Store
به زبان ساده، می‌توان گفت:
Steam مانند یک مرکز مدیریت بازی‌های کامپیوتر است.
ساخت حساب Steam
اولین قدم، ساخت یک حساب کاربری در Steam است.
حساب Steam در واقع هویت دیجیتال کاربر در این پلتفرم محسوب می‌شود. بازی‌هایی که خریداری می‌کنید، به حساب شما مرتبط می‌شوند.
بنابراین اگر یک بازی را روی یک کامپیوتر خریداری کنید، خرید شما صرفاً به همان کامپیوتر وابسته نیست؛ بلکه مجوز استفاده از بازی به حساب Steam شما مربوط می‌شود.
در نتیجه، با ورود به همان حساب روی کامپیوتر دیگری می‌توانید کتابخانه بازی‌های خود را مشاهده کنید.
البته برای اجرای هر بازی همچنان باید شرایط سیستم و الزامات خود بازی را داشته باشید.
پیدا کردن بازی
بعد از ورود به Steam، می‌توانید بازی موردنظر خود را از فروشگاه پیدا کنید.
در صفحه هر بازی معمولاً اطلاعات مختلفی وجود دارد؛ از جمله:
- تصاویر و ویدئوهای بازی
- توضیحات
- قیمت
- سیستم موردنیاز
- نقد و بررسی کاربران
- DLCها
- تاریخ انتشار
- زبان‌های پشتیبانی‌شده
این اطلاعات به کاربر کمک می‌کند قبل از خرید، بازی را بهتر بشناسد.
خرید بازی چه اتفاقی ایجاد می‌کند؟
فرض کنید یک بازی را خریداری می‌کنید.
پس از تکمیل خرید، بازی به Library یا کتابخانه Steam شما اضافه می‌شود.
اینجا یک نکته مهم وجود دارد: Steam لازم نیست کل بازی را همان لحظه خرید به کامپیوتر شما منتقل کند.
در واقع ابتدا حساب کاربری شما مشخص می‌کند که شما به آن بازی دسترسی دارید. سپس Steam Client می‌تواند فایل‌های موردنیاز بازی را از سرورهای توزیع محتوا دریافت کند.
به همین دلیل ممکن است شما بازی را خریداری کرده باشید اما هنوز آن را دانلود نکرده باشید.
دانلود بازی
حالا وارد Library می‌شوید و بازی را انتخاب می‌کنید.
با انتخاب گزینه نصب، Steam از شما محل نصب بازی را می‌پرسد.
برای مثال ممکن است بازی روی درایو:
C:
یا:
D:
نصب شود.
سپس Steam شروع به دریافت فایل‌های بازی می‌کند.
حجم این فایل‌ها بسته به بازی می‌تواند از چند گیگابایت تا ده‌ها یا حتی صدها گیگابایت باشد.
Steam فایل‌های موردنیاز را از زیرساخت توزیع خود دریافت می‌کند و روی حافظه کامپیوتر ذخیره می‌کند.
چرا سرعت دانلود Steam همیشه یکسان نیست؟
سرعت دانلود فقط به سرعت اینترنت شما وابسته نیست.
عواملی مانند موارد زیر نیز اهمیت دارند:
- سرعت اتصال اینترنت
- شلوغی شبکه
- مسیر ارتباطی تا سرور
- محدودیت‌های ISP
- تنظیمات دانلود Steam
- سرعت نوشتن روی SSD یا HDD
بنابراین ممکن است یک بازی در یک زمان با سرعت بالا دانلود شود و در زمان دیگری سرعت کمتری داشته باشد.
همچنین سرعت نمایش داده‌شده در Steam ممکن است با چیزی که سرویس اینترنت شما به‌عنوان سرعت اعلام می‌کند متفاوت باشد، چون واحدهای اندازه‌گیری می‌توانند متفاوت باشند.
نصب فایل‌های بازی
دانلود و نصب دقیقاً یک مفهوم نیستند.
Steam ابتدا داده‌های موردنیاز بازی را دریافت می‌کند و سپس آن‌ها را در محل نصب بازی قرار می‌دهد و مراحل لازم برای آماده‌سازی فایل‌ها را انجام می‌دهد.
در پایان، پوشه‌ای شامل فایل‌های بازی روی کامپیوتر شما ایجاد می‌شود.
این فایل‌ها همان چیزی هستند که بازی برای اجرا به آن‌ها نیاز دارد.
بنابراین بعد از نصب، بازی دیگر فقط یک فایل روی سرور Steam نیست؛ بخش اصلی داده‌های موردنیاز آن روی حافظه کامپیوتر شما قرار دارد.
Steam از کجا می‌فهمد بازی متعلق به شماست؟
اینجا یکی از بخش‌های مهم Steam قرار دارد.
Steam فقط فایل‌های بازی را روی کامپیوتر قرار نمی‌دهد؛ بلکه ارتباط میان حساب کاربری، بازی و مجوز دسترسی را نیز مدیریت می‌کند.
Steamworks ابزارها و APIهایی در اختیار سازندگان بازی قرار می‌دهد که می‌توانند برای احراز هویت کاربر و بررسی مالکیت بازی استفاده شوند. Steamworks
به همین دلیل، نصب فایل‌های یک بازی به‌تنهایی الزاماً به معنی داشتن مجوز استفاده از نسخه Steam آن بازی نیست.
وقتی روی Play کلیک می‌کنیم چه می‌شود؟
حالا به قسمت جالب ماجرا می‌رسیم.
وقتی روی Play کلیک می‌کنید، Steam ابتدا بررسی‌های لازم را انجام می‌دهد و سپس فرآیند اجرای بازی آغاز می‌شود.
در برخی بازی‌ها ممکن است سرویس‌ها یا نرم‌افزارهای جانبی موردنیاز نیز نصب یا اجرا شوند.
خود بازی سپس توسط سیستم‌عامل اجرا می‌شود.
در این مرحله دیگر بخش عمده پردازش بازی روی کامپیوتر شما انجام می‌شود.
یعنی:
CPU، GPU، RAM و حافظه ذخیره‌سازی کامپیوتر شما وظیفه اجرای بازی را بر عهده دارند.
Steam در اینجا بیشتر نقش مدیریت و ارتباط با سرویس‌های پلتفرم را دارد و قرار نیست تصویر بازی را از سرور Steam برای شما ارسال کند.
آیا Steam بازی را از اینترنت اجرا می‌کند؟
در حالت معمول، خیر.
این یکی از تصورات اشتباه درباره Steam است.
وقتی یک بازی را دانلود و نصب می‌کنید، داده‌های اصلی آن روی کامپیوتر شما قرار دارد.
بنابراین اجرای بازی معمولاً با استفاده از سخت‌افزار خود سیستم انجام می‌شود.
البته بعضی بازی‌ها برای قابلیت‌های آنلاین، احراز هویت، Multiplayer یا سایر سرویس‌ها به اینترنت نیاز دارند.
در مقابل، بعضی بازی‌ها می‌توانند در حالت Offline نیز اجرا شوند؛ البته شرایط دقیق آن به بازی و تنظیماتش بستگی دارد.
Steam چگونه بازی را به‌روزرسانی می‌کند؟
بازی‌های کامپیوتری پس از انتشار ممکن است به‌روزرسانی‌های مختلفی دریافت کنند.
برای مثال یک Update ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- رفع باگ
- بهبود عملکرد
- محتوای جدید
- اصلاح مشکلات امنیتی
- تغییرات گرافیکی
- قابلیت‌های جدید
Steam می‌تواند دانلود و نصب این به‌روزرسانی‌ها را مدیریت کند.
به همین دلیل لازم نیست کاربر برای هر بازی به‌صورت دستی فایل Update را از اینترنت پیدا کند.
Steam Cloud چیست؟
یکی از امکانات کاربردی Steam، Steam Cloud است.
اگر یک بازی از Steam Cloud پشتیبانی کند، فایل‌های ذخیره بازی می‌توانند با سرورهای Steam همگام شوند.
برای مثال تصور کنید روی کامپیوتر خود چند ساعت بازی کرده‌اید و بازی را ذخیره کرده‌اید.
اگر بازی از Steam Cloud پشتیبانی کند و تنظیمات آن فعال باشد، فایل‌های مربوط به ذخیره بازی می‌توانند با Steam Cloud هماهنگ شوند. سپس هنگام استفاده از کامپیوتر دیگری که به همان حساب وارد شده، Steam می‌تواند فایل‌های ذخیره را دریافت کند. Steamworks
البته Steam Cloud برای همه بازی‌ها و همه فایل‌ها یکسان عمل نمی‌کند و نحوه استفاده از آن به پشتیبانی و تنظیمات خود بازی بستگی دارد.
اگر کامپیوتر را عوض کنیم چه می‌شود؟
فرض کنید کامپیوتر جدیدی خریداری کرده‌اید.
مراحل کلی بسیار ساده است:
Steam را نصب می‌کنید → وارد حساب خود می‌شوید → Library را باز می‌کنید → بازی را دوباره دانلود می‌کنید.
خود بازی دوباره روی سیستم جدید نصب می‌شود.
اگر بازی از Steam Cloud استفاده کند، فایل‌های ذخیره نیز می‌توانند با حساب شما همگام شوند. Steam اعلام می‌کند که در صورت تغییر کامپیوتر، فایل‌های Cloud می‌توانند قبل از اجرای بازی روی دستگاه جدید دانلود شوند. Steamworks
بنابراین لازم نیست همیشه فایل‌های Save را به‌صورت دستی با فلش مموری جابه‌جا کنید.
Steam فقط برای خرید بازی نیست
یکی از دلایل محبوبیت Steam این است که امکانات آن بسیار فراتر از فروش بازی است.
بر اساس امکانات Steamworks، بازی‌ها می‌توانند از قابلیت‌هایی مانند:
- Achievement
- Leaderboard
- Steam Cloud
- Steam Workshop
- Multiplayer
- احراز هویت
- Screenshot
- قابلیت‌های اجتماعی
استفاده کنند. Steamworks
البته همه بازی‌ها از تمام این قابلیت‌ها استفاده نمی‌کنند.
یک مثال ساده از کل فرآیند
فرض کنید یک بازی 80 گیگابایتی خریداری می‌کنید.
فرآیند تقریباً این‌گونه است:
خرید بازی
⬇️
بازی به حساب Steam اضافه می‌شود
⬇️
دانلود 80 گیگابایت داده
⬇️
فایل‌ها روی SSD یا HDD قرار می‌گیرند
⬇️
نصب و آماده‌سازی بازی
⬇️
Steam وضعیت دسترسی و فایل‌های موردنیاز را مدیریت می‌کند
⬇️
Play
⬇️
سیستم‌عامل بازی را اجرا می‌کند
⬇️
CPU و GPU کامپیوتر بازی را پردازش می‌کنند
⬇️
در صورت پشتیبانی، Saveها با Steam Cloud همگام می‌شوند
این یعنی Steam بیشتر شبیه مرکز مدیریت چرخه زندگی بازی است؛ از خرید و دریافت گرفته تا به‌روزرسانی و برخی سرویس‌های جانبی.
چرا Steam این‌قدر مهم شده است؟
قبل از فروشگاه‌های دیجیتال مدرن، خرید یک بازی کامپیوتری معمولاً به معنی خرید یک محصول فیزیکی بود.
کاربر باید دیسک بازی را تهیه می‌کرد، آن را نصب می‌کرد و برای دریافت بعضی Patchها نیز گاهی مجبور بود فایل‌های جداگانه پیدا کند.
Steam بسیاری از این مراحل را در یک محیط واحد جمع کرد.
امروز کاربر می‌تواند بازی را خریداری کند، دانلود کند، نصب کند، به‌روزرسانی‌ها را دریافت کند و کتابخانه بازی‌های خود را از یک نرم‌افزار مدیریت کند.
در نتیجه، Steam فقط یک فروشگاه نیست؛ بلکه بخشی از زیرساخت بازی‌های PC محسوب می‌شود.
آیا برای استفاده از Steam همیشه اینترنت لازم است؟
خیر، اما میزان نیاز به اینترنت به بازی و قابلیت موردنظر بستگی دارد.
برای خرید و دانلود بازی طبیعتاً به اینترنت نیاز دارید.
همچنین Multiplayer، دریافت Update و بعضی سرویس‌های آنلاین به اتصال اینترنت وابسته هستند.
با این حال، برخی بازی‌های تک‌نفره می‌توانند در شرایط مناسب و با استفاده از قابلیت Offline Steam اجرا شوند.
جمع‌بندی
Steam را می‌توان یک پلتفرم توزیع و مدیریت بازی‌های کامپیوتری دانست.
وقتی یک بازی را خریداری می‌کنید، مالکیت یا مجوز دسترسی آن به حساب Steam شما مرتبط می‌شود. سپس می‌توانید بازی را دانلود و روی کامپیوتر نصب کنید.
بعد از نصب، اجرای اصلی بازی توسط سخت‌افزار کامپیوتر انجام می‌شود و Steam وظایفی مانند مدیریت کتابخانه، به‌روزرسانی‌ها، احراز هویت و در صورت پشتیبانی بازی، قابلیت‌هایی مانند Steam Cloud را مدیریت می‌کند.
در نتیجه، فرآیندی که برای کاربر فقط با چند کلیک ساده انجام می‌شود، پشت صحنه شامل حساب کاربری، مجوز دسترسی، سرورهای توزیع، فایل‌های بازی، Steam Client و سرویس‌های Steamworks است.
سوالات متداول
Steam چیست؟
Steam یک پلتفرم دیجیتال برای خرید، دانلود، نصب، مدیریت و اجرای بازی‌های کامپیوتری است.
آیا بعد از خرید بازی باید دوباره آن را دانلود کنیم؟
بله، اگر بازی روی سیستم نصب نشده باشد، معمولاً باید فایل‌های آن را دانلود کنید.
آیا بازی‌های Steam روی سرور Steam اجرا می‌شوند؟
در حالت معمول خیر؛ بازی روی کامپیوتر کاربر اجرا می‌شود و از CPU، GPU و RAM سیستم استفاده می‌کند.
Steam Cloud چه کاری انجام می‌دهد؟
در بازی‌های پشتیبانی‌شده، فایل‌های مشخصی مانند Save بازی را با سرورهای Steam همگام می‌کند. Steamworks
اگر کامپیوترم را عوض کنم بازی‌هایم از بین می‌روند؟
خیر؛ بازی‌های خریداری‌شده به حساب Steam مرتبط هستند و می‌توانید پس از ورود به همان حساب، آن‌ها را دوباره دانلود کنید. فایل‌های Save نیز در صورت پشتیبانی بازی از Steam Cloud می‌توانند همگام شوند.
منابع:
